Hönärlär Bilär Forumnıñ uku-ukıtu laboratoriyaläre kire kaytirga

Hönärlär Bilär Forumnıñ uku-ukıtu laboratoriyaläre

Bu könnärdä Bilär muzey-tıyulıgı territoriyasendä «Sälät» forumınıñ ikençe smenası – Hönärlär Bilär Forum uza. Forumnıñ iñ kreatiw smenası sälätle balalarnıñ häm talantlı yaşlärneñ media, mäglümati texnologiyalär häm icat yunäleşlärendä eçke potentsialın tormışka aşıru häm üsterü mäydançıgı bulıp tora. Hönärlär Bilär Forumnıñ uku-ukıtu programması unikal: ul üz eçenä Tatarstan Respublikasınıñ häm Rossiya Federatsiyaseneñ başka töbäkläreneñ äydäp baruçı belgeçläre tarafınnan katnaşuçılar öçen äzerlängän küpsanlı lektsiyalär, ostaxanälär, treninglar, icadi oçraşular, laboratoriyalärne ala.

Smena turında tulırak yunäleş citäkçeläre Almaz Sämigullin, Liya Magnaweewa, Ruslan Sabirowlar belän aralaştık.

«Media» yunäleşe citäkçese, «Stantsiya Mir» festiwalenä nigez saluçı, wideo-, kino häm muzıkal proektlar citäkçese Almaz Sämigullin:

«Min bıel biregä tulı ber yunäleş citäkçese bularak, üzem öçen yaña roldä kildem. Barısı bik kızıklı! Bezneñ eşçänlek dürt törle yunäleştä bara. Berençe laboratoriya «Canlı Sälät» dip atala. Bu turıdan-turı efirlar studiyase laboratoriyase. Biredä balalar törle temalarga reportajlar, rubrika, syujetlar ezerlilär. Üzläre stsenariy yazarga öyränälär. Mondıy äzerlek soñgı könne turıdan-turı efirga çıgu öçen kiräk. Yagni şuşı biş kön eçendä algan belemnär, künekmälär nigezendä sälkeşlär çın alıp baruçılar rolendä yözlägän tamaşaçı aldında çıgış yasayaçaklar. Älbättä, bik dulkınlandırgıç, ämma näk bez balalarga şundıy şäp täcribä birä aluıbızga kuanıp tuya almıybız. Hiçşiksez, mondıy yañalıklardan soñ alarnıñ dönyaları kiñäep kalır. Ikençe laboratoriya animatsiya belän bäyle. Anda katnaşuçılar kiçke kontsert öçen maxsus bizäleşle ber nomer äzerli. Öçençe yunäleş neyroçeltärlärgä bagışlangan häm anı laboratoriya dip atau, bälki, döres tä bulmas. Min anı tulı ber intensiw diyar idem. Anda kön saen yaña spiker çıgış yasap, balalarnı yaña mäglümat belän tanıştıra. Misal öçen, därestä audio-wideo formatlarda neyroçeltärlär kullanu neçkälekläre turında yaisä kreatiw fiker yörtüne arttıruda neyroçeltärlär ähämiyate turında söyläşergä mömkinnär. Älege yunäleşneñ produktı närsä, näticäse nidä, dip sorasalar, min härwakıt «ilham» dip cawap biräm. Minemçä, balalar älege intensiwtan ilham alıp kitergä tieşlär. Laboratoriyalärdän tış törle kızıklı ostaxanälär uza.

Gomumän alganda, «media» süze kiñkırlı mägnägä iya. Şuşı biş kön eçendä bez barlık şul kiñlekne kolaçlap, balalarga bar belgänebezne tapşırırga tırışabız. Biredä sälkeşlär MMÇ, kino, animatsiya ölkälärenä kagılışlı belemnärne dä üzläşterälär. Şiksez, media laboratoriyalärdä öyrängännär alarga yogıntı yasamıy kalmas häm, bälki, aralarınnan şäp rejisser, prodyuserlar da çıgar.»

«Icat» yunäleşe citäkçese, wokal buença pedagog, I. Äüxädiew isemendäge Kazan muzıka kölliyate ukıtuçısı Liya Magnaweewa:

«Bu elnı forumnar sanı kimügä karamastan, bez alarnıñ bay eçtäleklelegen saklarga tırıştık. Bezneñ yunäleş tematikası belän Icat Bilär Forumga bik yakın, yagni şulay uk icatka, sängatkä bagışlangan. Fäkat, öç kenä forum bulgaç, laboratoriyalärdä urınnar da aeruça kaderle. Här balanıñ çın professional ostazlar belän eşläp, yaña künekmälär üzläşteräse kilä, ämma anda elägü öçen saylap alu etabın uzarga kiräk. Icat yunäleşe 3 laboratoriyagä bülenä: muzıka, biyu häm teatr. Bezneñ berençe spiker Islam abıy Waleew balalarnı muzıka sängate belän yakınnan tanıştıra. Häm näk ul el da Sälät forumnarı öçen muzıka yaza. Balalarnıñ Islam abıy citäkçelegendä eşlägän icat cimeşlären bez soñgı könne zur kontsertta karıy häm bäyali alaçakbız. Teatr häm biyu yunäleşlären aerıp äytü döres tä bulmas, alar bik tıgız bäylängän. Bu elnı ostazlar tatar mifologiyasenä çumarga buldılar häm äzerlägän tamaşalarında şunı çagıldıraçaklar da. Laboratoriya citäkçeläre Bulat Gataullin, Säidä Kadıyrowalar bezne, hiçşiksez, şakkattırırlar, dip uylıym. Laboratoriyalärgä elägä almauçılar öçen maxsus kızıklı ostaxanälär äzerlgängän. Anda balalar muzıka, teatr häm biyu yunäleşlären tulaem kolaçlıy alu mömkinlegenä iya. Sälätlelär – afärinnär!»

«Mäglümati texnologiyalär» yunäleşe citäkçese, ML – komandasınıñ citäkçese, «Sanak lab» laboratoriyase metodistı, Tatar.By Xakaton, «Sanak lab» olimpiadası citäkçese Ruslan Sabirow:

«Bezdä öç laboratoriya eşläp kilä. Berençese saytlar yasauga bagışlangan. Monda balalar Tilda platformasında maxsus kombinatsiyalär kullanıp, üz saytların tözilär. Ul saytlar Sälät turında, balalarnıñ awılları turında bulırga mömkin. Ikençe yunäleştä sälkeşlär telegram-botlar yasarga öyränälär. Öçençe yunäleştä ostazlar balalarnı maxsus cihazlar kullanıp, üz robotların: robot-suıtkıçlar, traktorlar yasarga öyrätälär. Miña kalsa, bez saylagan häm tormışka aşırgan laboratoriyalär Mäglümati texnologiyalärdönyasın kiñ itep kolaçlau mömkinlegen birä. Bezneñ yunäleş balaları bik tırış, akıllılar häm kreatiw fiker yörtä belüçelär. Alar şäp näticägä ireşü öçen bar köçlären kuyarga äzerlär. Gomumän, Mäglümati texnologiyalär– bik perspektiw, zamança yunäleş. Ul dönyaga sälkeşlär belän bergälektä tagın da tiräntenräk çumu minem üzemä dä bik kızıklı»

Sälät - mömkinleklär häm icat moxite! Ber minutıñnı da buşka uzdırma, şuşı moxitne tulaem toyarga aşık.